Design van 1850 tot nu

Design van 1850 tot nu

Design speelde een belangrijke rol in de cultuur en het dagelijkse leven van de 20e eeuw. Design heeft betrekking op driedimensionale objecten, grafische communicatiemiddelen en integrale systemen van informatietechnologie tot stedelijke vormgeving. Design kan worden beschouwd als instrument dat de kwaliteit van het leven kan verbeteren.

De oorsprong van design gaat terug tot de Industriële Revolutie en het ontstaan van de gemechaniseerde productie. Daarvoor werden objecten ambachtelijk geproduceerd. het ontwerp en de realisatie werden volledig uitgevoerd door een ambachtsman. Door de industriële productieprocessen en de arbeidsverdeling werd het ontwerp en de vormgeving gescheiden van de productie. Het moderne design heeft zich ontwikkeld dankzij 19e-eeuwse hervormers, zoals William Morris, die theorie en praktijk trachtte te combineren.

Hij gebruikte ambachtelijke productiemethoden. Pas in 1919 was er sprake van modern design, als Walter Gropius, na de oprichting van het Bauhaus, de nieuwe industriële productiemethoden in de praktijk bracht. Door artistieke inzet en het gebruik van nieuwe technologieën probeerde het Bauhaus intellectuele, praktische, commerciële en esthetische ideeën te verenigen. Deze principes werden later verder ontwikkeld door het New Bauhaus in Chicago, dat in 1937 werd opgericht door László Moholy-Nagy, en in de Hochschule für Gestaltung die in Ulm in 1953 aanhangers vond. Deze onderwijsinstellingen leverden belangrijke bijdragen aan het nieuwe denken over de integratie tussen ontwerptheorie en de vervaardiging van het product door industriële productiemethoden.

Door de toenemende complexiteit van het ontwerpproces zijn in de 20e eeuw de producten, stijlen, theorieën en filosofieën van en over design nog diverser geworden. Bij het creëren van industriële producten wordt de relatie tussen productie­ methode, vorm, en ontwerp steeds meer gefragmenteerd en gecompliceerd. Dit komt omdat verschillende mensen betrokken zijn.

Denk hierbij aan modelmakers, marktonderzoekers, materiaalspecialisten, machinebouwers en technici, die elk hun kennis en gespecialiseerde activiteiten toevoegen om het uiteindelijke product te maken. Daarnaast zijn er steeds veranderende consumptiepatronen, smaken, commerciële en morele verplichtingen van uitvinders/ontwerpers/makers, technologische vooruitgang en verschillende nationale tendensen en trends waar het moderne design dient rekening mee te houden.

Het design wordt gestuurd door sociale, economische, politieke, culturele en economische contexten. Naast design is er ook nog styling. Styling houdt zich bezig met oppervlaktebehandeling, het uiterlijk en de expressieve eigenschappen van een product. Design houdt zich vooral bezig met probleemoplossing en zoekt naar vereenvoudiging en naar de essentie. Tijdens economische terugvallen treedt het functionalisme (design) meestal op de voorgrond, terwijl het Antirationalisme (styling) in tijden van economische bloei floreert.

Veel onafhankelijke ontwerpers kiezen ervoor om buiten de beperkingen van het industriële proces te werken en houden zich vooral bezig met zelfexpressie. Design is niet alleen een proces dat is verbonden aan gemechaniseerde productie. Het is een middel voor het overbrengen van overtuigende ideeën, opvattingen en waarden. Design leert ons hoe het zou kunnen of moeten volgens individuele, institutionele, nationale of bedrijfsdoelstellingen. Design is een communicatiemiddel. Design geeft een inzicht in de aard en denkwijze van de ontwerper.

Het toont zijn opvattingen over wat belangrijk is in de relatie tussen het object (het gekozen design), de gebruiker/consument, het design proces en de samenleving. Het is daarom nuttig de meervoudige aard van design te bekijken. Wij hopen dat u een inzicht krijgt in de tegenstrijdige opvattingen over het belang van de technologie, het industriële proces, de bruikbaarheid, de eenvoud en de betaalbaarheid boven luxe en de exclusiviteit. Hierbij dient men rekening te houden met de functie, de esthetiek, de decoratie en de symboliek spelen bij het gebruik van de ontworpen voorwerpen.

Binnen deze website proberen we een overzicht te geven van het design in de 20e eeuw. Het omvat concepten zoals stijlen, bewegingen, ontwerpers, scholen, bedrijven en instellingen. Welke ontwerptheorieën, praktijken, ontwikkelingen, vernieuwende vormen, materiaaltoepassingen, technische middelen, processen, invloeden, smaken, stijlen, culturen, samenlevingsvormen en historische feiten hebben de geschiedenis van het design bepaald.

Behandeld worden in eerste instantie meubelen maar ook producten, glaswerk, keramiek, metaalwerk, textielontwerp en grafische vormgeving. Interieurontwerp en architectuur worden ook af en toe genoemd.