Peter Behrens

Peter Behrens

Overzicht actieve loopbaan

Duitsland  I  designer  I

Peter Behrens (1868-1940) studeerde tussen 1886 en 1889 aan de Kunstgewerbeschule in Hamburg, de Kunstschule in Karlsruhe en de Düsseldorfer Akademie. Vanaf 1890 was hij werkzaam als schilder en grafisch vormgever in München. Hij werd er beïnvloed door de jugendstilbeweging. Hij maakte toen kleurrijke houtsneden, illustraties en boekomslagen in de jugendstilstijl.

Hij was medeoprichter In 1893 van de Münchener Secession, een progressieve groep exposerende handwerkslieden. In 1896 maakte Behrens een studiereis naar Italië.

Hij zette in 1897 de Vereinigte Werkstätten für Kunst im Handwerk in München op samen met Hermann Obrist, August EndelI, Bruno Paul, Richard Riemerschmid en Bernhard Pankok. Er werden handgemaakte gebruiksvoorwerpen gemaakt.

Behrens werkte in 1898 aan het tijdschrift Pan. Hij ontwierp toen ook zijn eerste meubelstukken, die hij het volgende jaar tentoonstelde in het Glaspalast in München. Hij was een actief lid van 1899 tot 1903 van de Darmstädter Künstlerkolonie. Dit was een initiatief van groothertog Ernst-Ludwig von Hesse-Darmstadt. In Darmstadt ontwierp Behrens het Behrens Haus. Het was zijn eerste ontwerp van een gebouw. Dit project werd ontworpen als Gesamtkunstwerk met speciaal ontworpen meubilair en glaswerk. We zien hier dat Behrens” de overgang maakt van Jugendstil naar een rationeIere benadering van design.

Tussen 1902 en 1903 gaf Behrens masterclasses aan het Bayerisches Gewerbemuseum in Neurenberg en exposeerde hij op de “Esposizione Internationale d’Arte Decorativa Moderna” in Turijn. Van 1903 tot 1907 was hij directeur van de Kunstgewerbeschule in Düsseldorf. De directeur van de AEG-fabrieken, Paul Jordan adviseerde in 1907 de oprichter van AEG, Emil Rathenau ertoe Peter Behrens tot artistiek directeur van het bedrijf te benoemen omdat hij het commerciële nut van industriële kunst inzag. Dit was de eerste keer dat een bedrijf een vormgever aannam om het te adviseren over alle aspecten van design.

Behrens ontwierp in 1908-1909 voor AEG arbeiderswoningen en fabrieken, waaronder de AEG turbinefabriek van beton, staal en glas Deze fabriek was een van de eerste echte uitingen van moderne industriële architectuur en was daardoor zeer invloedrijk. Naast architectuur ontwierp Behrens elektrische producten zoals waterketels, ventilatoren en klokken. Behrens gebruikte hiervoor gestandaardiseerde onderdelen die voor verschillende producten gebruikt konden worden. Daarnaast was Behrens verantwoordelijk voor de grafische ontwerpen van het bedrijf. Hij zorgde voor een duidelijke huisstijl.

In oktober 1907 richtte hij de Deutscher Werkbund op, samen met Josef Maria Olbrich, Fritz Schumacher, Richard Riemerschmid, Peter Bruckmann en Hermann Muthesius. De Werkbund was geïnspireerd op de Arts & Crafts Movement in Groot-Brittannië en trachtte de status van de kunstnijverheid in ere te herstellen en toe te passen in de industriële productie. Als pioniers van het Modernisme realiseerden de leden van de Werkbund zich dat standaardisatie, en de rationele benadering van design, dé manier was om industrieel geproduceerde goederen de kwaliteit van handgemaakte producten te geven.

In 1907 startte Behrens een architecten en ontwerpbureau in Berlijn. Hij werkte hierin samen met Walter Gropius van 1907 tot 1910, met Ludwig Mies van der Rohe van 1908 tot 1911 en met Le Corbusier van 1910 tot 1911. In de jaren daarna voerde dit productieve bureau tal van architectuuropdrachten uit, waaronder de Duitse ambassade in St.-Petersburg (1911-1912), en produceerde het veel industrieel design.

Na WOI maakte Behrens” architecturale stijl zich los van het “scraped classicism” en werd hij beïnvloed door het Expressionisme. Een duidelijk bewijs hiervan zien we in zijn ontwerp voor het kantoorgebouw van l. G. Farben Höchst in Frankfurt (1920-1925).

In 1926 ontwierp Behrens New Ways, een huis in Northampton voor de Britse industrieel Wynne Bassett-Lowke. Dit wordt beschouwd als het eerste voorbeeld van moderne architectuur in de UK.

In de jaren ‘30 volgde Behrens de International Style. Dit zien we in zijn ontwerp van de Oostenrijkse Tabaksfabriek in Linz (1930). In deze periode ontwierp hij porselein voor Franz Anton Mehlem in Bonn en Gebrüder Bauscher in Weiden, glaswerk voor Rheinische Glashütten in Köln-Ehrenfeld en linoleum voor de Delmenhorster Linoleum Fabrik.

Van 1922 tot 1936 was hij directeur van de afdeling architectuur aan de Akademie der Bildenden Künste in Wenen, waar hij masterclasses gaf.

In 1936 werd hij directeur van de afdeling architectuur van de Preufsischen Akademie der Künste in Berlijn, een functie die hij tot zijn dood bekleedde. Behrens was een van de eerste industriële vormgevers en geldt als de invloedrijkste Duitse vormgever van de 20e eeuw. Zijn simpele, praktische en rationele ontwerpen hadden een grote invloed op het Modernisme.

Enkele realisaties

Chronologisch overzicht

  • 1897, Oprichting Vereinigte Werkstätten für Kunst im Handwerk
  • 1898, Tijdschrift Pan
    Eerste meubelontwerpen tentoongesteld in het Glaspalast in München
  • 1899, Actief lid van de Darmstädter Künstlerkolonie (tot 1903)
    Ontwerp Behrens Haus in darmstadt
  • 1902, Masterclasses aan het Bayerisches Gewerbemuseum in Neurenberg en
    Exposeert op de ‘Esposizione Internationale d’Arte Decorativa Moderna’ in Turijn.
  • 1903, Directeur van de Kunstgewerbeschule in Düsseldorf
  • 1907, Artistiek directeur AEG
    Ontwierp Arbeiders woningen en AEG turbinefabriek
    Oprichting Deutscher Werkbund
    Oprichting architecten en ontwerpbureau in Berlijn
  • 1911, Ontwerp Duitse ambassade in St.-Petersburg
  • 1920, Ontwerp kantoorgebouw van l. G. Farben Höchst in Frankfurt
  • 1922, Akademie der Bildenden Künste in Wenen (tot 1936)
  • 1926, Ontwerp huis New Ways, in Northampton voor de Britse industrieel Wynne Bassett-Lowke
  • 1930, Ontwerp Oostenrijkse Tabaksfabriek in Linz
    Ontwerp porselein voor Franz Anton Mehlem in Bonn en Gebrüder Bauscher in Weiden
    Glaswerk voor Rheinische Glashütten in Köln-Ehrenfeld
    Linoleum voor de Delmenhorster Linoleum Fabrik
  • 1936, Directeur Preufsischen Akademie der Künste in Berlijn