Antidesign

Antidesign

Historiek

Antidesign  (1966-1980)  Ook bekend onder de naam radical design. In de jaren ‘60 begon een groeiend aantal avant-gardevormgevers te rebelleren tegen de gestileerde elegantie van het modernisme. Binnen deze avant-garde van vormgevers in architectuur en design gingen groepjes hun eigen beweging vormen, zoals Archizoom en Superstudio, die beide in 1966 in Florence werden opgericht.

Deze collectieven werden denktanks voor vormgeving. Ze maakten prototypes en organiseerden installaties en manifestaties waaruit bleek dat het hen te doen was om de totale omgeving en niet om een enkel object.

In de tweede helft van het decennium hadden deze groepjes groot gezag in de designwereld. Ze wezen de formalistische waarden van het Italiaanse neomodernisme af en probeerden de culturele en politieke rol van design nieuw leven in te blazen. Ze vonden dat het modernisme op dat moment niets meer was dan een goedkoop marketingmiddel.

De aanhangers van antidesign probeerden de “goede smaak” en de elitaire esthetische waardes van het modernisme te ondermijnen met de designelementen die het modernisme zo verfoeide. De antidesignbeweging hield van kortstondigheid, ironie, kitsch, felle kleuren en schaalvervorming die de puur functionele waarde van een object ondermijnden en begrippen als smaak en good design in twijfel trokken.

Onder leiding van zijn belangrijkste woordvoerder, Allessandro Mendini, werd in 1976 de Studio Alchimia opgericht, die als doel had alledaagse consumentengoederen te transformeren tot objecten voor esthetische overpeinzing. Tot de groep behoorden ook Ettore Sottsass jr., Paola Navone, Andrea Branzi en Miehele de Lucchi.

Sottsass was de drijvende kracht en de activiteiten van de beweging vonden groepsgewijs plaats, maar uiteindelijk consolideerde de beweging begin jaren ‘80 als Memphis. Toen Memphis in Italië ontstond, ontwikkelde het antidesign, met zijn slogan “bevrijding van decoratie om de decoratie”, zich tot het internationaal erkende postmodernisme.

Belangrijkste kenmerken

  • Opvallende kleuren
  • Schaalvervorming
  • Gebruik van ironie en kitschom de functionaliteit van een object onderuit te halen
  • Interesse voor de hele omgeving en niet zozeer voor het individuele object
  • Verwierp formalistische waarden van Italiaans neomodernisme
    en wilde de culturele en politieke rol van design een nieuwe impuls geven
  • Plaatste vraagtekens bij de begrippen smaak en good designen ondermijnde functionaliteit

Trendsetters en actoren

Antidesigngroeperingen

  • Archizoom (1966-1982), Italiaanse ontwerpstudio
  • Superstudio (1966-1982), Italiaanse coöperatie voor architectuur en design
  • Grupo Strum (opgericht 1963), Italiaanse organisatie voor architectuur en design