Mart Stam

Mart Stam

 

Overzicht actieve loopbaan

Nederland  I  Architect en meubel- en productdesigner |

Mart Stam (1899 -1986) werkte tot 1922 als tekenaar bij een Rotterdams architectenbureau. Daarna verhuisde hij naar Berlijn, waar hij diverse toonaangevende avant-gardistische architecten ontmoette, zoals Hans Poelzig (1869-1936), Bruno Taut (1880-1938) en EI Lissitzky. In 1925 keerde hij via Parijs terug naar Amsterdam.

In 1926 bouwde hij het prototype van zijn revolutionaire cantileverstoel van aan elkaar gelaste gasleidingen.

In 1926 liet Stam tekeningen van zijn prototype zien op een in Stuttgart gehouden bijeenkomst van architecten die de organisatie van de Weissenhof-tentoonstelling voor het jaar erop moesten voorbereiden. Die tekeningen spoorden Ludwig Mies van der Rohe aan tot het maken van zijn eigen versies: de MR1O en MR20 gemaakt in 1927.

Ook Marcel Breuer en Heinz en Bodo Rasch werden door de tekeningen geïnspireerd.

In 1927 richtte Stam de Congrès Internationaux d’Architecture (CIAM) op samen met Gerrit Rietveld en Hendrik Petrus Berlage.

Van 1931 tot 1932 werkte hij in Rusland als stedenbouwkundige. Hij bleef functioneel meubilair ontwerpen overeenkomstig zijn socialistische ideologie.

De cantileverstoel, die Stam had uitgevonden en die Mies en Breuer perfectioneerden, bracht een radicale verandering teweeg in de structurele vorm en was een van de grootste prestaties in het 20eeuwse design.

Er bestaat enige discussie wie de beroemde verende achterpootloze stoel voor het eerst heeft ontworpen.
Sommigen beweren dat het Mart Stam was, anderen houden het bij Marcel Breuer.

Toch is Stams 543 model (gemaakt door Thonet) tot op de dag van vandaag de belichaming van dit type stoel gebleven.

 

Chronologisch overzicht

Data, Activiteiten / Ontwerpen

1899, Geboren in Purmerend

1917, Studeerde van 1917 tekenen in Amsterdam (tot 1922) 

1922, Reist naar Duitsland, later Zwitserland, werkt samen met verschillende architecten

1926, Keert terug naar Nederland, werkt als ontwerper in Rotterdam

1926, 533 stoel (heruitgave bij Thonet)

1927, Ontwikkelt plannen voor Weissenhof· siedlung, Stuttgart

1927, MSW 27 wandlamp (heruitgave bij Tecnolumen)
Richt de Congrès Internationaux d’Architecture (CIAM) op samen met Gerrit Rietveld en Hendrik Petrus Berlage

1928, Verpleeghuis van Henry en Emma Budge Stichting, Frankfurt am Main

1930, Ontwikkelt plannen voor Sovjetsteden Magnitogorsk, Makiyivka en Orsk; Van Nelle fabriek, Rotterdam

1931, 543 stoel (heruitgave bij Thonet)

1932, Hellerhof woonwijk, Frankfurt am Main; Villa Palicka, Baba Werkbundsiedlung, Praag

1939, Directeur van Instituut van Toegepaste Kunsten, Amsterdam

1948, Doceert in DDR (tot 1952)

1953, Keert terug naar Nederland
Werkt bij architectenbureau Merkelbach & Elling

1959, Kantoorgebouw De Geïllustreerde Pers, Amsterdam

1966, Gaat met pensioen
Verhuist naar Zwitserland

1986, Overlijdt in Goldbach, Zwitserland

 

Actoren/activiteit

Walter Gropius (1883-1969), 
Eerste directeur van het Bauhaus (1919-1928), 
Bauhausarchitect, Dessau

Marcel Breuer (1902-1971), Student aan het Bauhaus, Weimar, 
docent van het Bauhaus, Dessau

Ludwig Mies van der Rohe (1886-1969), Directeur van het Bauhaus (1928-1930)

Hannes Meyer (1889-1954), Directeur van het Bauhaus (1930-1933)

László Moholy-Nagy (1895-1946), Fotograaf, kunstenaar, grafisch ontwerper, docent van de Bauhausbasiscursus (1923-1928)

Marianne Brandt (1893-1983), Mocht als een van de weinige vrouwelijke Bauhausleden in de metaalwerkplaatsen komen

Oskar Schlemmer (1888-1943), Regisseur, Bauhausmeester in de beeldhouwkunst (1923-1929)

Mart Stam ( 1899 -1986), Gastdocent van het Bauhaus

Enkele realisaties