Deutscher Werkbund

Deutscher Werkbund

Historiek

De Deutscher Werkbund  (1907-1934)  werd opgericht in 1907 met als doel de kloof tussen industrie en design te dichten. De beweging probeerde de natuurlijke vormen van de Jugendstil te vervangen door een formelere functionele en utilitaristische ontwerptaal. De groep propageerde echter niet een terugkeer naar de ambachtelijkheid van de arts-and-craftsbeweging, maar was van mening dat vormgeving een mooie en esthetische functie kon vervullen als antwoord op het idee dat de industrialisatie van Duitsland een bedreiging voor de nationale cultuur vormde.

De groep werd opgericht door twaalf ontwerpers, onder wie Richard Riemerschmid, Bruno Paul, Josef Maria Olbrich en Peter Behrens, twaalf fabrikanten en door organisaties als de Wiener Werkstätte en de Vereinigte Werkstätten für Kunst im Handwerk. In het eerste jaar waren meer dan vijfhonderd mensen lid geworden van de Deutscher Werkbund en op het hoogtepunt telde de groep meer dan drieduizend leden.

De Deutscher Werkbund hield ook tentoonstellingen om zijn ideeën te verspreiden. In 1914 werd een grote expositie in Keulen georganiseerd. Hier werden onder andere Walter Gropius maquette voor een fabriek van staal en glas, Henry van de Veldes Werkbundtheater en Bruno Tauts paviljoen van glas en baksteen getoond.

In 1927 organiseerde de Werkbund een tentoonstelling in Stuttgart over huisvesting, onder de titel Die Wohnung, waar veel publiciteit aan werd gegeven. Er was een hele woonwijk te zien, Weissenhof Siedlung, waar het interieur bestond uit stalen buis meubels die de architectuurdirecteur van de tentoonstelling, Ludwig Mies van der Rohe, samen met Marcel Breuer en Le Corbusier had ontworpen. Andere deelnemers aan het project waren Peter Behrens, Walter Gropius en Adolf Loos.

Vanaf 1912-1920 publiceerde de Werkbund zijn eigen jaarboek met artikelen, ontwerptekeningen en met adresgegevens van de leden om samenwerking te bevorderen.

De groep publiceerde ook een tijdschrift, Die Form (1925-1934). Maar ondanks serieuze pogingen om kunstnijverheid en industrie met elkaar te verzoenen, leidde een conflict binnen de groep, tussen Henry van de Velde en Hermann Murhesius, bijna tot zijn opheffing. Murhesius’ mening dat versiering geen artistiek bestaansrecht heeft en dat bruikbaarheid de basis is van hedendaagse culturele waarden, viel niet goed bij Van der Velde, die pleitte voor een grotere artistieke vrijheid.

De discussie tussen de twee begon met Muthesius’ beginselverklaring van tien punten die zich centreerde rond het idee dat bepaalde producten steeds efficiënter moesten worden, maar dit werd onmiddellijk aangevochten door Van de Velde die individuele artistieke inspiratie belangrijk vond. Deze discussie over standaardisatie versus individualisme die bekend werd als de Werkbundstreit bleef bestaan, maar al spoedig bleek dat industriële productie en standaardisatie de enige oplossing was voor de opbouw van het land na de verwoestende Tweede Wereldoorlog.

Omdat het nazi-regime steeds meer ageerde tegen het modernisme werd de Werkbund in 1934 ontbonden

Meer informatie vindt u
via onderstaande links

DESIGN
Design
The design encyclopedia
De Industriële Revolutie

ARTS & CRAFTSBEWEGING
Arts & Crafts Movement
Arts & Crafts
Craftsman Workshops
Neogotiek
Modernisme
William Morris
A. W. N. Pugin
Working Men’s College
Wren’s City Churches
National Association for the Advancement
The Human Hive
Gustav Stickley
Charles F.A. Voysey
John Ruskin
The Stone of Venice
The Great Exhibition

ESTHETIC MOVEMENT
International Exhibition 1862
Christopher Dresser
The Grammar of Ornament
Victoriaanse vormgeving
Victoriaanse ornamenten
Christopher Dresser
Owen Jones
Prerafaëlitische Schilders
Félix Bracquemond 
The Grammar of Ornament
Owen Jones

JAPONISME
Japonisme
Tiffany
Louis Comfort Tiffany
Le Japon Artistique

ART NOUVEAU
Art Nouveau
Henri Toulouse-Lautrec
Hector Guimard
Emile Gallé
René Lalique 
Louis Majorelle
Victor Horta
Henri van de Velde
Louis Comfort Tiffany
Charles Rennie Mackintosh
Peter Behrens
Richard Riemerschmid
Josef Franz Maria Hoffmann
Otto Wagner
Joseph Maria Olbrich
Koloman Moser
Antonio Gaudi

MODERNISME
Nikolaus Pevners
Le Corbusier
Adolf Loos
Ornament und Verbechen
Peter Behrens
Walter Gropius
Ludwig Mies van der Rohe

SECESSION
Secession
Gustav Klimt

ART DECO
JacquesEmile Ruhlmann
René-Jules Lalique
Donald Deskey

DE STIJL
De Stijl
Theo van Doesburg
Jacob Johannes Pieter Oud 
Gerrit Thomas Rietveld

BAUHAUS
Bauhaus
New Bauhaus Chicago
Hochschule für Gestaltung
Breuer
László Moholy–Nagy
Marianne Brandt
Mart Stam

MODERNE STIJL
Moderne stijl
Eileen Gray

STREAMING
Henry Dreyfuss

ORGANIC DESIGN
Organic Design
Frank Lloyd Wright
Charles Alvar Aalto 
Eero Saarinen
Charles Eames en Ray Eames
Pierre Paulin

INTERNATIONALE STIJL
Internationale stijl
Philip Cortelyou Johnson

MODERN SCANDINAVISCH DESIGN
Modern Scandinavisch design
Bruno Mathsson
Josef Frank
Arne Jacobsen
Verner Panton
Borge Mogensen
HansJorgen Wegner
Tapio Veli Ilmari Wirkkala

ZWITSERSE SCHOOL
Adrian Frutiger

SPACE AGE
Richard Sapper

ANTIDESIGN
Alessandro Mendini
Michele de Lucchi
Ettore Sottsass jr.

HIGHTECH
Norman Foster

POSTINDUSTRIALISME
Ron Arad

DECONSTRUCTIVISME
Deconstructivisme
Frank Owen Gehry
Ross Lovegrove

Belangrijkste kenmerken

Eenvoudige, onversierde oppervlaktes

Functionele omwerpen

Geloofden in morele en esthetische rol van de vormgeving

In de beweging vond een splitsing plaats: standardisatie versus individualisme

 

Trendsetters  Activiteiten

Richard Riemerschmid (1868-1957), Architect, vormgever

Bruno Paul (1874-1968), Architect, meubelmaker, vormgever, leraar

Peter Behrens (1868-1940), Grafisch ontwerper, architect, vormgever

Josef Maria Olbrich (1867-1908), Kunstenaar, architect, vormgever

Hermann Muthesius (1861-1927), Architect, vormgever, theoreticus

Henri van de Velde (1863-1957), Architect, industrieel ontwerper, schilder, kunstcriticus

Walter Adolph Gropius (1883-1969), Architect